Dieta w Chorobach Tarczycy

NIEDOCZYNNOŚĆ TARCZYCY

Jest to poważna choroba autoimmunologiczna, która dotyka coraz większą liczbę osób. Zajście w ciążę zwłaszcza w początkowym okresie jej rozwoju stwarza zagrożenie zarówno dla dziecka , jak i dla matki , dlatego planując ciążę należy zgłosić się do specjalisty. Prawidłowe wyrównanie niedoczynności tarczycy poprzez podawanie odpowiedniej dawki tyroksyny prowadzi zazwyczaj do normalizacji cykli i do ustąpienia wszystkich objawów.

Objawy:

  • zimne kończyny(stopy, ręce) oraz nietolerancja zimna
  • nietolerancja stresu – nerwowość, nieprzespane noce
  • suchość skóry, szczególnie na dłoniach
  • wypadanie włosów i ogólne osłabienie
  • tendencja do tycia oraz trudności z odchudzaniem pomimo diety i aktywności fizycznej
  • drażliwość, zmiany nastroju
  • epizody większej energii niż zazwyczaj a następnie całkowity jej spadek
  • senność, zmęczenie – osoby potrafią przespać nawet kilka dni i nadal czuć zmęczenie
  • podniesiony poziom cholesterolu – marker stanu zapalnego
  • zaburzenia miesiączkowania i inne

Każdy z nas jest jednostką indywidualną i nie wszystkie te objawy mogą nas dotykać , może wystąpić jedynie kilka z nich.

NADCZYNNOŚĆ TARCZYCY

Nadczynność tarczycy może powodować zaburzenia miesiączkowania, wydłużenie bądź skrócenie cyklu oraz cykle bezowulacyjne.

Przyczyny:

  • choroba Gravesa- Basedowa
  • wole wieloguzkowe toksyczne typu A lub B
  • autonomiczny nadczynny guzek tarczycy
  • wstępna faza choroby Hashimoto
  • poporodowe zapalenie tarczycy
  • spożywanie nadmiernej ilości jodu
  • zażywane nadmiernych dawek hormonów tarczycy

Objawy:

  • nadpobudliwość
  • zwiększona potliwość
  • duszność i osłabienie
  • utrata masy ciała
  • ogólna niechęć do wysiłków fizycznych i intelektualnych
  • drżenie rąk
  • nieregularne miesiączkowanie
  • bezsenność
  • wole (powiększenie tarczycy)

Co powinna zawierać prawidłowa diagnostyka w badaniach tarczycy ?

  • TSH, fT3, fT4
  • aTPO, aTG, aTRAB
  • USG tarczycy z doplerem

Prawidłowe stężenie TSH w ciąży

1 trymestr- 0,24-2,99 mlU/l

2 trymestr- 0,46-2,95 mlU/l

3 trymestr- 0,43-2,78 mlU/l

 

Nadczynność tarczycy Niedoczynność tarczycy
·         niskie TSH- nadczynność lub problemy z przysadką

·         wysokie T4

·         wysokie T3- zbyt duże dawki T3 w ramach hormonalnej terapii zastępczej

 

·         wysokie TSH- niedoczynność, guz przysadki

·         niskie T4-niedoczynność, zbyt mała dawka leku

·         niskie T3

 

 

Badania dodatkowe:

Wiele badań jest pomocnych w ocenie powikłań choroby:

  • ocena diety, sposobu żywienia
  • lipidogram
  • oznaczanie parametrów biochemicznych czynności nerek – mocznik, kreatynina
  • EKG – może wykazać zaburzenia czynności serca oraz zaburzenia przewodnictwa

U chorego z objawami nasuwającymi podejrzenie niedoczynności tarczycy, ale z prawidłowym wynikiem TSH, należy oznaczyć wolne hormony tarczycowe, możemy bowiem mieć do czynienia z rzadziej występującą wtórną niedoczynnością tarczycy i w takim przypadku należy rozszerzyć diagnostykę o stężenia wolnych hormonów (FT3 i FT4)

USG tarczycy jest wskazane, przede wszystkim w przypadku gdy mamy do czynienia ze zwiększonym stężeniem TSH a prawidłowych stężeniach fT3 i fT4. Ważne jest aby wykonać USG tarczycy, zwłaszcza wobec obecnie występujących doniesień o częstym występowaniu raka tarczycy w grupie chorych ze zwiększonym stężeniem TSH w surowicy.

Dlaczego w chorobach tarczycy często mamy do czynienia z niepłodnością ?

  • ze względu na mniejszą ilość estrogenów
  • występowanie zaburzeń owulacji
  • PCOS
  • zbyt wysoki poziom prolaktyny
  • niedobór progesteronu

Przy nadczynności może dochodzić do poronień, wad płodu w szczególności u kobiet palących papierosy .

Dieta wspomaga leczenie chorób tarczycy ale sama w sobie nie leczy.

Podczas stosowania różnego rodzaju diet należy pamiętać o tym, że restrykcję są dobre ale tylko chwilowo i powinniśmy skupić się na usprawnieniu pracy jelit a nie na wyłączeniu 90% produktów, które nam szkodzą.

Zboża oraz strączki czy nabiał są nam przydatne(tylko w naturalnej postaci) i pozbywanie się ich niekoniecznie może nas „uzdrowić”, ale do każdego dieta powinna być dopasowana indywidualnie.

Zaleca się wypijanie niegazowanej wody mineralnej. Należy wybierać wody o niskiej zawartości sodu a wysokiej koncentracji selenu, magnezu, cynku

Produkty wolotwórcze

Należą do nich tioglikozydy, zawarte w warzywach kapustnych oraz innych warzywach krzyżowych takich jak kalafior, brokuły, jarmuż, kalarepa.

W dziennej racji pokarmowej zawierającej około 500 g warzyw kapustnych przy podaży jodu ok 100ug, możemy stworzyć warunki dla przerostu tarczycy

Substancje anty-odżywcze przeciwskazane dla osób z niedoczynnością tarczycy znajdują się również w rzepie i brukwi, ponadto działanie wolotwórcze wykazują również orzeszki ziemne i gorczyca.

Soja przy umiarkowanym spożyciu nie powinna szkodzić.

Kazeina natomiast może drażnić układ odpornościowy, a nietolerancja laktozy dotyczy około 20-40% Polaków.

Leczenie: 

Stosowane jest leczenie substytucyjne, czyli podawanie hormonów tarczycy (głównie lewoskrętnej tyroksyny L-T4)

Odpowiednie żywienie zawsze pomaga w leczeniu tej choroby

Niedobór hormonów tarczycy, może być przyczyną zmian otępiennych.

Stosowane leki: letrox, eutyrox- z laktoza, dodatek lactocontrol, oroxine

Według obecnych doniesień stosowanie preparatów selenu w ciąży w formie selenometioniny w dawce 100-200ug zmniejszyło częstość poporodowego zapalenia tarczycy

SUPLEMENTACJA:

  • Selen- 100mcg
  • Cynk 10mg
  • Jod- 150mcg
  • Wit D- 400 IU
  • Wit E- 100 IU
  • Wit C- 100-150 IU

Oczywiście warto jest również pamiętać o podstawowych zasadach zdrowego żywienia. Posiłki powinny być spożywane regularnie, zalecane jest wypijanie odpowiedniej ilości wody, która stymuluje metabolizm i jest niezbędna do procesu spalania tkanki tłuszczowej.

Warto również zadbać o regularną aktywność fizyczną, która pomoże w redukcji tkanki tłuszczowej , wspomoże w obniżeniu poziomu cholesterolu, ograniczeniu ubytek masy kostnej, zwiększy uczucie odczuwania ciepła oraz POPRAWI SAMOPOCZUCIE

 

Bibliografia:

  1. Soldin,Offie, Thyroid Function Testing in Pregnancy and Thyroid Disease: Trimestr Specific Reference Interfals. Therapeutic Drug Monitor, 2006.
  2. Bone mineral density in hyperthyroidims. Clinical Endocrinology 2004
  3. The Jurnal of Clinical Endocrinology and Metabolism, 2001.
  4. Drutel A, Archambeaud F, & Caron P. (2013) Selenium and the thyroid gland: more good news for clinicians. Clinical endocrinology, 78(2), 155-64.
  5. Medical Nutrition Therapy for Thyroid and Related Disorders 2011
  6. 2006 Mar;16(3):249-58. Effects of soy protein and soybean isoflavones on thyroid function in healthy adults and hypothyroid patients: a review of the relevant literaturę
  7. Med Clin (Barc). 2006 Jul 1;127(5):199. [Regular intake of seaweed and hyperthyroidism].